Bệnh đốm mắt cua sầu riêng từ lâu đã không còn xa lạ đối với người trồng. Thế nhưng, tại sao dù đã phun rất nhiều loại thuốc mà bệnh vẫn cứ tái đi tái lại, đặc biệt là vào mùa làm cơi đọt? Để trả lời câu hỏi này, chúng ta cần đi sâu vào nguyên nhân, dấu hiệu của bệnh và cách phòng ngừa đốm mắt cua của vườn sầu.
Contents
Hiện nay, tại các “thủ phủ” sầu riêng lớn như Đắk Lắk (Tây Nguyên), Tiền Giang (Miền Tây) hay Bình Phước (Đông Nam Bộ), áp lực bệnh đốm mắt cua đang ngày càng gia tăng.
Do biến đổi khí hậu, các đợt mưa trái mùa và độ ẩm thất thường tạo điều kiện cho nấm bệnh bùng phát. Tại Tiền Giang, nhiều nhà vườn ghi nhận tình trạng lá cháy khô từ rìa vào, xuất hiện các đốm nâu đen dày đặc khiến cây không thể quang hợp.
Nếu bệnh xuất hiện vào giai đoạn làm cơi, lá non sẽ bị rụng hàng loạt. Cây thiếu bộ lá khỏe mạnh sẽ không đủ sức nuôi trái, dẫn đến suy kiệt, thậm chí là chết cành.
Không chỉ làm giảm năng suất, chi phí để “đổ” vào các loại thuốc bảo vệ thực vật hóa học mỗi mùa có thể lên tới hàng chục triệu đồng, nhưng nếu không đúng phương pháp, hiệu quả thu lại chẳng đáng là bao.
Để có phương pháp điều trị đúng, bà con cần nhận biết rõ chính xác các dấu hiệu của bệnh. Mời bà con xem vườn nhà mình có các biểu hiện dưới đây:
Đây là nơi biểu hiện rõ nhất. Vết bệnh ban đầu là những đốm nhỏ như kim châm, màu vàng nâu.
Sau đó, chúng lan rộng thành những vòng tròn đồng tâm, ở giữa có màu xám trắng, xung quanh là quầng vàng rõ rệt nhìn rất giống mắt cua. Khi bệnh nặng, các đốm này liên kết lại làm cháy cả mảng lá lớn.
Nấm bệnh không chỉ tấn công lá mà còn xâm nhiễm vào các cành non. Bà con sẽ thấy những vết nứt nhỏ, loét màu nâu đen dọc thân cành. Nếu không xử lý, cành sẽ bị khô và chết dần từ ngọn vào.
Quả sầu riêng bị nấm tấn công sẽ xuất hiện các vết nám, thối nâu. Điều này không chỉ làm giảm trọng lượng mà còn khiến trái bị biến dạng, mất giá trị thương phẩm, bị lái buôn chê và ép giá.
Việc nhầm lẫn giữa các loại bệnh khiến bà con dùng sai thuốc, vừa tốn kém lại làm bệnh nặng hơn. Bà con hãy cùng chúng tôi so sánh đốm mắt cua trên sầu riêng dựa vào bảng dưới đây:
| Đặc điểm nhận dạng | Đốm mắt cua | Cháy lá | Rầy xanh tấn công |
| Hình thái vết bệnh | Đốm khô, có quầng vàng rõ rệt bao quanh. | Vết bệnh sũng nước, lan nhanh từ mép lá vào trong. | Lá bị quăn queo, biến dạng trước khi cháy mép. |
| Vị trí xuất hiện | Thường ở giữa phiến lá hoặc rìa lá. | Thường bắt đầu từ chóp lá hoặc mép lá. | Ở các lá non, đọt non mới nhú. |
| Độ khô/ướt | Vết bệnh khô, giòn, dễ rách. | Vết bệnh thối nhũn, sờ vào thấy ẩm ướt. | Lá khô nhưng kèm theo các vết chích hút li ti. |
Từ bảng so sánh bệnh trên, bà con có thể dựa vào đó để áp dụng các giải pháp trị bệnh phù hợp. Đặc biệt, ngoài đốm mắt cua ra vẫn còn nhiều bệnh hại khác, để bảo vệ vườn cây một cách toàn diện, bà con nên tham khảo thêm các kiến thức về: Quản Lý Tổng Hợp Bệnh Hại Trên Cây Sầu Riêng Toàn Diện Từ A – Z để có cái nhìn hệ thống nhất.
Hiểu rõ tác nhân gây hại cây sầu riêng là bước đầu tiên để áp dụng đúng phương pháp phòng ngừa cũng như trị bệnh chuẩn xác.
Nhiều nhà vườn vẫn chưa biết, đốm mắt cua do nấm Colletotrichum gloeosporioides gây ra. Đây là loại nấm có khả năng tồn tại rất lâu trong tàn dư thực vật và lây lan cực nhanh trong môi trường nước.
Ngoài nấm hại, điều kiện thời tiết như độ ẩm cao trên 80%, mưa kéo dài liên tục hoặc sương muối buổi sáng là “thời điểm vàng” để nấm nảy mầm bào tử, tăng khả năng phát triển và lây lan trên diện rộng. Vườn trồng quá dày, rậm rạp, thiếu ánh sáng cũng là tác nhân cộng hưởng.
Những cây thiếu hụt vi lượng (Kẽm, Magie, Bo) hoặc lạm dụng phân bón hóa học (đặc biệt là đạm) thường có vách tế bào mỏng, sức đề kháng kém, dễ bị nấm tấn công mạnh hơn.
Phòng bệnh bao giờ cũng rẻ và hiệu quả hơn chữa bệnh. Đặc biệt trong giai đoạn làm cơi đọt, bà con cần tuân thủ các nguyên tắc sau:
Ngoài ra, một yếu tố cực kỳ quan trọng mà nhiều bà con thường bỏ qua là sức khỏe của đất. Việc Điều Chỉnh pH Đất Cho Vườn Sầu Riêng Trước Giai Đoạn Tạo Mầm Hoa và làm cơi không chỉ giúp rễ khỏe mà còn giúp cây hấp thụ dinh dưỡng tốt nhất, từ đó tự tạo ra hàng rào miễn dịch tự nhiên.
Trong xu hướng nông nghiệp sạch, việc sử dụng các chế phẩm sinh học đang trở thành ưu tiên hàng đầu.
Khác với thuốc hóa học thường gây “nóng” cây, làm cháy hoa hay rụng trái non, các giải pháp sinh học hoạt động dựa trên cơ chế đối kháng tự nhiên. Chúng an toàn tuyệt đối cho người phun, không gây kháng thuốc và bảo vệ được các loại thiên địch trong vườn.
Bà con nên tìm kiếm các dòng sản phẩm có chứa:
Để đạt hiệu quả cao nhất, bà con có thể ứng dụng các dòng chế phẩm tích hợp cả nấm đối kháng và hoạt chất kích kháng tự nhiên như AT Vaccino CAN. Sản phẩm sẽ tấn công trực tiếp vào bao tử nấm, cô lập vết bệnh để không cho lây lan sang lá khỏe, đồng thời giúp lá nhanh xanh, dày và bóng hơn.
Bà con nên pha nồng độ theo chỉ dẫn của chuyên gia, phun ướt đẫm hai mặt lá và thân cành. Phun lặp lại sau 3-5 ngày nếu áp lực bệnh lớn.
Chúng ta không phủ nhận vai trò của hóa học trong những tình huống khẩn cấp, nhưng cần dùng đúng cách.
Bà con có thể tham khảo các hoạt chất như Metalaxyl, Mancozeb hay Azoxystrobin có khả năng chặn đứng vết bệnh nhanh.
Tuy nhiên, cái gì cũng có hai mặt, hoạt chất hóa học nồng độ mạnh sẽ dễ gây “stress” cho cây, đặc biệt là vào những ngày nắng nóng. Sử dụng liên tục sẽ làm chai đất, tiêu diệt vi sinh vật có lợi và khiến nấm bệnh nhanh chóng kháng thuốc.
Khuyên cáo: Chỉ nên dùng thuốc hóa học khi bệnh đã bùng phát thành dịch khó kiểm soát. Sau đó, ưu tiên sử dụng các dòng sinh học để phục hồi hệ vi sinh và giải độc cho cây.
Để bà con có cái nhìn thực tế hơn, chúng tôi xin kể lại câu chuyện của chú Nguyễn Văn Tư (Cai Lậy, Tiền Giang). Chú sở hữu 2ha sầu riêng Ri6 đang trong giai đoạn làm cơi thứ 2 để chuẩn bị làm bông.
Đúng đợt mưa dầm, vườn của chú bị đốm mắt cua tấn công dữ dội. Chú kể: “Lúc đó lá nó cứ lốm đốm rồi vàng khè, rụng trắng gốc. Tôi xịt thuốc hóa học 3 lần trong 10 ngày, tốn tiền triệu mà vết bệnh cứ loang ra, lá non ra tới đâu cháy tới đó”.
Sau khi được chuyên gia tư vấn, chú dừng hẳn thuốc hóa học, tiến hành dọn cỏ, tỉa cành thông thoáng và chuyển sang phun dòng chế phẩm sinh học chứa nấm Chaetomium.
Và chỉ sau 7 ngày (2 lần phun), các vết bệnh trên lá cũ đã khô lại, không lây lan thêm. Cơi đọt mới vươn dài, lá xanh đậm, bóng mượt và không hề có dấu hiệu của nấm.
Chú Tư nhẩm tính tiết kiệm được hơn 30% chi phí so với việc đuổi theo các loại thuốc hóa học đắt tiền trước đây.
Qua câu chuyện của chú Tư, có thể thấy, việc phòng ngừa đặc biệt quan trọng. Khi để vườn mắc bệnh mới bắt đầu trị bằng các phân thuốc có nồng độ mạnh sẽ gây ảnh hưởng cực lớn tới cây trồng. Vì vậy, hãy áp dụng đúng kỹ thuật canh tác phòng ngừa và sinh học để trị đốm mắt cua sầu riêng hiệu quả, an toàn nhé!
Trả lời: Có và rất nhanh. Bào tử nấm rất nhẹ, có thể phát tán theo gió hoặc bám vào dòng nước tưới, nước mưa chảy từ cây này sang cây khác. Thậm chí, dao kéo tỉa cành nếu không được sát khuẩn cũng là trung gian truyền bệnh. Do đó, khi phát hiện cây bệnh, cần xử lý khoanh vùng ngay lập tức.
Trả lời: Đây là giai đoạn cực kỳ nhạy cảm. Thuốc hóa học nồng độ cao có thể làm cháy hạt phấn, gây rụng bông hàng loạt. Bà con nên ưu tiên các dòng sinh học như AT Vaccino CAN vì chúng mát cây, không gây sốc nhiệt và an toàn cho quá trình thụ phấn của hoa.
Trả lời: Khi dư thừa đạm, cây tập trung phát triển tế bào rất nhanh nhưng vách tế bào lại mỏng và chứa nhiều nước. Đây là “miếng mồi ngon” cho nấm Colletotrichum đâm xuyên vòi hút vào bên trong. Một cây sầu riêng “béo bệu” do dư đạm luôn dễ đổ bệnh hơn một cây được bón cân đối Kali và vi lượng.
Trả lời: Đây là quan niệm đã lỗi thời. Với công nghệ vi sinh hiện đại, các dòng nấm đối kháng nồng độ cao có thể chặn đứng vết bệnh trong vòng 3-5 ngày. Điểm khác biệt là sinh học bảo vệ cây từ bên trong và có hiệu lực kéo dài, trong khi hóa học chỉ có tác dụng tức thời và dễ bị rửa trôi.
Trả lời: Quan trọng nhất là thoát nước. Hãy đảm bảo rãnh thoát nước trong vườn luôn thông thoáng, không cho nước đọng ở gốc. Trước các đợt mưa lớn kéo dài, nên phun phòng định kỳ bằng chế phẩm sinh học để tạo một lớp “áo giáp” bảo vệ bề mặt lá.
Quản lý bệnh đốm mắt cua sầu riêng không phải là cuộc chiến ngắn hạn, mà là một quá trình canh tác khoa học. Việc chú trọng vào khâu làm cơi đọt, kết hợp giữa kỹ thuật cắt tỉa, bón phân cân đối và ưu tiên giải pháp sinh học sẽ giúp bà con có một vườn sầu riêng khỏe mạnh, bền vững và năng suất cao.
Hy vọng những chia sẻ “thực chiến” trên đây sẽ giúp bà con tự tin hơn trong việc chăm sóc vườn cây của mình. Chúc bà con một mùa vụ bội thu!
Bà con có đang gặp khó khăn với cơi đọt sầu riêng của mình không? Hãy để lại bình luận hoặc đặt câu hỏi ngay bên dưới để các chuyên gia của chúng tôi hỗ trợ kịp thời nhé!
✅ Sản phẩm sinh học 100% an toàn
✅ Tư vấn kỹ thuật miễn phí
✅ Hỗ trợ 24/7 trong quá trình sử dụng
Liên hệ ngay: 0972 563 448
Website: phanthuocvisinh.vn
Youtube : Phân Thuốc Vi Sinh AT
Fanpage: https://www.facebook.com/phanthuocvisinh1/
Giỏ hàng của bạn hiện tại chưa có sản phẩm nào.
