Trong nhiều năm qua, bà con nông dân ở Đồng bằng sông Cửu Long vẫn quen với cách trồng lúa truyền thống như gieo sạ dày, bón nhiều phân, sử dụng thuốc bảo vệ thực vật thường xuyên và giữ nước ngập ruộng liên tục để “chắc ăn”. Tuy nhiên, chi phí sản xuất ngày càng tăng khiến lợi nhuận từ trồng lúa giảm mạnh. Không ít hộ dù trúng mùa nhưng vẫn lời ít vì tiền giống, phân bón, thuốc và công chăm sóc quá cao.
Hiện nay, mô hình trồng lúa kiểu mới theo hướng giảm phát thải, tiết kiệm chi phí và canh tác bền vững đang giúp nhiều nông dân thay đổi tư duy sản xuất. Không chỉ giảm chi phí đầu vào, mô hình này còn giúp cây lúa khỏe mạnh, giảm sâu bệnh, tăng lợi nhuận thêm hàng chục triệu đồng mỗi vụ.
Tại Đồng Tháp, nhiều hộ dân đã mạnh dạn áp dụng kỹ thuật trồng lúa mới trong khuôn khổ Đề án phát triển 1 triệu ha lúa chất lượng cao của Chính phủ. Kết quả thực tế cho thấy hiệu quả vượt mong đợi khi năng suất vẫn ổn định nhưng chi phí giảm rõ rệt.
Contents
Trồng lúa kiểu mới là phương pháp canh tác áp dụng các kỹ thuật tiên tiến nhằm giảm chi phí sản xuất, giảm phát thải khí nhà kính, tiết kiệm nước và nâng cao lợi nhuận cho nông dân.
Mô hình này tập trung vào các giải pháp như:
Đây được xem là hướng đi bền vững cho ngành trồng lúa tại Việt Nam trong bối cảnh biến đổi khí hậu và chi phí nông nghiệp ngày càng tăng.
Một trong những kỹ thuật quan trọng trong mô hình trồng lúa hiện đại là áp dụng quy trình “1 phải 5 giảm”.
“1 phải” nghĩa là phải sử dụng giống lúa xác nhận. Giống đạt chuẩn giúp cây khỏe, đồng đều, ít sâu bệnh và cho năng suất ổn định hơn.
“5 giảm” bao gồm:
Khi áp dụng đầy đủ các giải pháp trên, người trồng lúa có thể tiết kiệm đáng kể chi phí sản xuất mà vẫn đảm bảo năng suất.
Bà Hồ Thị Thúy Hằng ở xã Mỹ Quí, tỉnh Đồng Tháp là một trong những hộ dân tham gia mô hình trồng lúa giảm phát thải.
Trước đây, gia đình bà có thói quen gieo sạ dày vì nghĩ rằng càng nhiều giống thì càng đạt năng suất cao. Ngoài ra, ruộng luôn được giữ ngập nước để tránh thiếu ẩm cho cây lúa.
Tuy nhiên, sau khi tham gia mô hình mới, bà được hướng dẫn giảm lượng giống gieo sạ và quản lý nước theo từng giai đoạn sinh trưởng của cây. Ban đầu, bà cũng lo lắng vì sợ giảm giống sẽ làm giảm năng suất. Nhưng thực tế hoàn toàn ngược lại.
Ruộng lúa thưa hơn giúp cây thông thoáng, hạn chế sâu bệnh và giảm đáng kể lượng thuốc bảo vệ thực vật. Cây lúa khỏe hơn, ít đổ ngã và phát triển đồng đều. Nhờ thay đổi cách trồng lúa, chi phí sản xuất của gia đình bà giảm từ khoảng 30 triệu đồng xuống còn 25 triệu đồng mỗi ha.
Trong khi đó, năng suất lúa vẫn duy trì ổn định. Mỗi vụ, lợi nhuận đạt khoảng 17 – 20 triệu đồng mỗi ha, có vụ lên đến 30 triệu đồng. Đây là con số rất đáng khích lệ trong bối cảnh nhiều hộ trồng lúa đang gặp khó khăn vì giá vật tư tăng cao.
Một thay đổi quan trọng khác trong mô hình trồng lúa kiểu mới là quản lý nước hợp lý.
Trước đây, đa số nông dân giữ ruộng ngập liên tục vì cho rằng cây lúa cần nhiều nước để phát triển. Tuy nhiên, cách làm này khiến tốn điện bơm nước và làm tăng phát thải khí nhà kính. Hiện nay, mô hình mới áp dụng kỹ thuật tưới ngập khô xen kẽ.
Đây là phương pháp điều tiết nước theo từng giai đoạn phát triển của cây lúa. Ruộng không cần ngập liên tục mà sẽ có thời điểm rút khô để đất thông thoáng hơn.
Phương pháp này mang lại nhiều lợi ích như:
Gia đình bà Nguyễn Thị Mới ở Đồng Tháp đã áp dụng kỹ thuật này trên 5 ha lúa.
Ban đầu bà rất lo khi thấy ruộng khô, sợ cây lúa chết. Nhưng sau một thời gian áp dụng, cây lúa phát triển tốt hơn, ít sâu bệnh và giảm đáng kể chi phí chăm sóc. Theo bà, lợi nhuận tăng thêm khoảng 2 triệu đồng mỗi ha nhờ giảm điện bơm nước và công lao động.
Điểm đặc biệt của mô hình trồng lúa mới là không chỉ hướng đến năng suất mà còn chú trọng giảm phát thải và bảo vệ môi trường. Trong quá trình canh tác, lượng khí nhà kính phát sinh từ ruộng lúa được giảm đáng kể nhờ:
Rơm rạ được thu gom để làm nguyên liệu trồng nấm hoặc sản xuất phân hữu cơ, tạo thêm nguồn thu nhập cho nông dân. Đây là hướng phát triển nông nghiệp xanh đang được nhiều quốc gia trên thế giới khuyến khích.
Không chỉ từng hộ dân thay đổi cách trồng lúa, các hợp tác xã cũng đang đóng vai trò quan trọng trong việc tổ chức sản xuất đồng bộ. Tại Hợp tác xã Dịch vụ Nông nghiệp Mỹ Đông III, mô hình trồng lúa giảm phát thải đã được triển khai trên diện tích khoảng 267 ha.
Nhờ tổ chức sản xuất tập trung, hợp tác xã giúp nông dân:
Theo đại diện hợp tác xã, chi phí sản xuất giảm khoảng 10 – 15% nhưng năng suất vẫn đạt khoảng 6,5 – 6,7 tấn mỗi ha. Đây là minh chứng rõ ràng cho thấy trồng lúa hiện đại không làm giảm năng suất như nhiều người lo ngại.
Một trong những khó khăn lớn nhất của người trồng lúa hiện nay là giá cả bấp bênh và thiếu đầu ra ổn định.
Trong mô hình mới, doanh nghiệp tham gia liên kết sản xuất và bao tiêu sản phẩm cho nông dân. Điều này giúp bà con yên tâm sản xuất, tránh tình trạng bị thương lái ép giá khi vào vụ thu hoạch.
Ngoài ra, doanh nghiệp còn hỗ trợ:
Nhờ sản xuất bài bản, nhiều loại gạo chất lượng cao đã được xuất khẩu sang các thị trường khó tính như Nhật Bản và châu Âu với giá bán rất cao.
Hiện nay, thế giới đang ưu tiên các sản phẩm nông nghiệp xanh, an toàn và thân thiện môi trường. Do đó, mô hình trồng lúa giảm phát thải không chỉ giúp nông dân tăng lợi nhuận mà còn mở ra cơ hội lớn cho ngành gạo Việt Nam.
Nhiều vùng trồng lúa đã được cấp nhãn hiệu “Gạo Việt xanh phát thải thấp”. Một số lô gạo chất lượng cao đã xuất khẩu thành công sang Nhật Bản với giá trị rất tốt. Đặc biệt, có những dòng gạo đặc sản đạt giá tới 2.300 USD mỗi tấn khi xuất khẩu sang châu Âu.
Đây là tín hiệu tích cực cho thấy ngành trồng lúa Việt Nam đang từng bước nâng cao giá trị thay vì chỉ chạy theo sản lượng như trước đây.
Nhiều nông dân vẫn còn tâm lý e ngại khi thay đổi tập quán canh tác truyền thống.
Tuy nhiên, thực tế từ các mô hình cho thấy việc đổi mới cách trồng lúa mang lại rất nhiều lợi ích.
Giảm lượng giống, phân bón, thuốc và nước giúp tiết kiệm hàng triệu đồng mỗi ha.
Ruộng thông thoáng hơn giúp hạn chế sâu bệnh phát sinh tự nhiên.
Dù năng suất giữ ổn định nhưng chi phí giảm nên lợi nhuận tăng rõ rệt.
Giảm phát thải và hạn chế đốt rơm rạ giúp môi trường sạch hơn.
Lúa gạo sản xuất theo tiêu chuẩn xanh có giá trị cao hơn và dễ xuất khẩu hơn.
Chính phủ đang triển khai Đề án phát triển 1 triệu ha lúa chất lượng cao, phát thải thấp tại Đồng bằng sông Cửu Long đến năm 2030.
Mục tiêu của đề án là:
Hiện nay, diện tích thực hiện đã vượt kế hoạch đề ra với hơn 354.000 ha được triển khai.
Các mô hình thực tế cho thấy thu nhập của người trồng lúa tăng trung bình hơn 13% so với cách làm truyền thống. Đây được xem là bước đi quan trọng giúp ngành lúa gạo Việt Nam phát triển bền vững trong tương lai.
Để nâng cao hiệu quả sản xuất, bà con có thể áp dụng một số kỹ thuật trồng lúa hiện đại sau:
Nên chọn giống chất lượng cao, phù hợp điều kiện địa phương và có khả năng chống chịu sâu bệnh tốt.
Không nên gieo quá dày vì sẽ làm cây cạnh tranh dinh dưỡng và dễ sâu bệnh.
Bón đúng thời điểm, đúng liều lượng để tránh lãng phí và giảm phát thải.
Ưu tiên biện pháp sinh học, hạn chế lạm dụng thuốc hóa học.
Áp dụng phương pháp tưới ngập khô xen kẽ để giảm chi phí và giúp cây khỏe hơn.
Không nên đốt rơm rạ vì gây ô nhiễm môi trường và lãng phí nguồn hữu cơ quý giá.
Ngành trồng lúa Việt Nam đang đứng trước cơ hội chuyển mình lớn khi nhu cầu thị trường ngày càng ưu tiên sản phẩm xanh và chất lượng cao. Những mô hình canh tác mới không chỉ giúp nông dân tăng thu nhập mà còn tạo ra nền nông nghiệp bền vững hơn.
Thay vì chạy theo sản lượng bằng mọi giá, ngành lúa gạo đang hướng đến chất lượng, giảm phát thải và nâng cao giá trị sản phẩm. Đây sẽ là xu hướng tất yếu trong tương lai.
Mô hình trồng lúa kiểu mới tại Đồng Tháp cho thấy rõ hiệu quả khi giúp nông dân giảm chi phí, tăng lợi nhuận và bảo vệ môi trường. Từ việc giảm lượng giống gieo sạ, tiết kiệm nước đến hạn chế thuốc bảo vệ thực vật, tất cả đều góp phần tạo nên hướng canh tác bền vững hơn cho ngành lúa gạo Việt Nam. Thực tế cho thấy, khi thay đổi tư duy sản xuất và áp dụng kỹ thuật hiện đại, người trồng lúa hoàn toàn có thể tăng thêm hàng chục triệu đồng mỗi vụ mà vẫn đảm bảo năng suất ổn định.
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu và yêu cầu ngày càng cao từ thị trường xuất khẩu, việc chuyển đổi sang mô hình trồng lúa chất lượng cao, giảm phát thải chính là con đường giúp nông dân nâng cao thu nhập và phát triển lâu dài.
✅ Sản phẩm sinh học 100% an toàn
✅ Tư vấn kỹ thuật miễn phí
✅ Hỗ trợ 24/7 trong quá trình sử dụng
Liên hệ ngay: 0972 563 448
Website: phanthuocvisinh.vn
Youtube : Phân Thuốc Vi Sinh AT
Fanpage: https://www.facebook.com/phanthuocvisinh1/
Giỏ hàng của bạn hiện tại chưa có sản phẩm nào.
